یکی از مشکلاتی که برخی بیمهشدگان تأمین اجتماعی با آن مواجه میشوند، قطع مقرری بیمه بیکاری به دلیل عضویت در هیأتمدیره یا داشتن سمت در یک شرکت است. در بعضی موارد نیز سازمان تأمین اجتماعی پس از بررسی سوابق، درباره ادامه پرداخت مقرری یا سوابق بیمهای فرد ایراد میگیرد.
۱- آیا عضویت در هیأتمدیره شرکت غیرفعال باعث قطع بیمه بیکاری میشود؟
سؤال:
با سلام. از تاریخ ۱۳۹۹/۰۳/۱۱ مشمول بیمه بیکاری شدم و تا ۱۴۰۱/۰۱/۳۱ مقرری برایم واریز میشد، اما از آن تاریخ پرداخت مقرری قطع شده است. علت را جویا شدم و گفتند چون عضو هیأتمدیره یک شرکت بودهام، بیمه بیکاری قطع شده است.
این در حالی است که از سال ۱۳۸۶ مدیرعامل یک شرکت خدماتی هستم، اما شرکت از زمان ثبت تاکنون هیچ فعالیت و درآمدی نداشته و هر سال اظهارنامه مالیاتی با عملکرد صفر ارائه کرده است. سازمان تأمین اجتماعی صرفاً به دلیل اینکه نام و نام خانوادگی من در اینترنت به عنوان عضو هیأتمدیره شرکت ثبت شده، مقرری بیمه بیکاری را قطع کرده است. آیا این اقدام قانونی است؟
پاسخ:
صرف ثبت نام فرد در اینترنت یا در اطلاعات ثبتی شرکت، بهتنهایی نمیتواند تمام واقعیت فعالیت یا عدم فعالیت وی را مشخص کند. با این حال، داشتن سمت در شرکت، بهویژه مدیرعاملی یا عضویت در هیأتمدیره، میتواند در بررسی استحقاق فرد برای دریافت مقرری بیمه بیکاری مؤثر باشد و سازمان تأمین اجتماعی ممکن است با توجه به سمت فرد، موضوع را بررسی کند.
در چنین پروندهای، غیرفعال بودن شرکت، نداشتن درآمد، ارائه اظهارنامه مالیاتی با عملکرد صفر و نداشتن فعالیت اقتصادی واقعی، میتواند از جمله مدارکی باشد که برای اثبات وضعیت واقعی شرکت مورد استناد قرار گیرد؛ اما اینکه این مدارک برای احراز استحقاق دریافت بیمه بیکاری کافی است یا خیر، به شرایط پرونده و مستندات موجود بستگی دارد.
اگر سازمان تأمین اجتماعی مقرری را قطع کرده و شما به این تصمیم اعتراض دارید، ابتدا باید علت و مستند قانونی قطع مقرری را از شعبه بهصورت مشخص دریافت کنید. در صورت باقی ماندن اختلاف، امکان پیگیری موضوع از طریق مراجع قانونی و در صورت وجود شرایط، دیوان عدالت اداری وجود دارد.
اگر علاوه بر قطع مقرری، سازمان تأمین اجتماعی مبالغی را که قبلاً پرداخت شده به عنوان مقرری غیرمستحق مطالبه کند، موضوع اهمیت بیشتری پیدا میکند و بهتر است قبل از پرداخت یا پذیرش بدهی، مستندات پرونده و مبنای مطالبه سازمان بررسی شود.
۲- حذف سوابق بیمه کارگر ساختمانی به دلیل ثبت نام او به عنوان رئیس شرکت
سؤال:
سلام وقتتون بخیر. در مورد یک موضوع مربوط به بیمه تأمین اجتماعی میخواستم مشورت کنم. شغل پدرم کارگر ساختمانی است و تحصیلاتش هم سوم ابتدایی است. از سال ۱۳۹۰ خودش را بیمه تأمین اجتماعی کرده و با همین عنوان برایش بیمه پرداخت میشده و بازرسیهای تأمین اجتماعی نیز وضعیت او را تأیید میکرد.
سال ۱۳۹۱ پسرعمویم یک شرکت ساختمانی ثبت میکند و نام پدرم را به عنوان رئیس شرکت و نام خودش را به عنوان مهندس شرکت ثبت میکند، اما شرکت هیچ فعالیتی نداشته است.
حدود دو سال پیش پدرم برای خرید خدمت سربازی و سپس بازنشستگی اقدام کرد. در تأمین اجتماعی به او گفتهاند چون در یک شرکت سمت داشته، در تمام این سالها خودش را کارگر معرفی کرده و سوابق بیمهای او باید حذف شود؛ مگر اینکه جریمه مربوط به این سالها را پرداخت کند.
در این مدت شرکت را نیز از سیستم حذف کردهایم و حتی از حساب و شناسه شرکت میتوان استعلام گرفت که هیچ فعالیت مالی نداشته است. پدرم نیز سواد چندانی ندارد و عملاً هیچ فعالیتی در شرکت نداشته است. اکنون حدود دو سال است که بیمه خانوادهمان نیز قطع شده است. برای حل این مشکل چه باید کرد؟
پاسخ:
در این پرونده، موضوع فقط داشتن نام پدر شما در اساسنامه یا ثبت شرکت نیست؛ بلکه باید مشخص شود آیا ایشان واقعاً در شرکت فعالیت داشته و از این طریق درآمد یا اشتغال داشته است یا خیر و سازمان تأمین اجتماعی دقیقاً بر چه اساسی سوابق بیمهای او را مورد ایراد قرار داده است.
اگر پدر شما در عمل کارگر ساختمانی بوده، شرکت فعالیت واقعی نداشته و ایشان هیچگونه فعالیت، درآمد یا اشتغال در شرکت نداشته است، مدارکی مانند سوابق بازرسی تأمین اجتماعی، مستندات مربوط به فعالیت نداشتن شرکت، اظهارنامههای مالیاتی، گردش حساب شرکت و سایر مدارکی که وضعیت واقعی را نشان میدهد، میتواند در رسیدگی به موضوع اهمیت داشته باشد.
همچنین صرف داشتن سمت در شرکت، بدون بررسی سایر شرایط پرونده، لزوماً به این معنا نیست که تمام سوابق بیمهای فرد باید بدون بررسی حذف شود. سازمان تأمین اجتماعی باید مبنای قانونی و مستندات مربوط به ایراد واردشده به سوابق را مشخص کند.
اگر شعبه تأمین اجتماعی سوابق بیمهای را حذف کرده یا ادامه بیمه و خدمات را منوط به پرداخت مبالغ سنگین کرده است، ابتدا تصمیم و مستندات سازمان را بهصورت کتبی دریافت کنید. سپس با بررسی سوابق، گزارشهای بازرسی و مدارک شرکت میتوان نسبت به تصمیم سازمان اعتراض کرد.
در صورت عدم حل موضوع در سازمان تأمین اجتماعی، بسته به نوع تصمیم و خواسته شما، امکان طرح شکایت در دیوان عدالت اداری نیز وجود دارد. با توجه به اینکه در این پرونده صحبت از حذف سوابق چندین ساله و آثار آن بر بازنشستگی است، بهتر است قبل از هرگونه اقدام یا پرداخت مبلغ قابل توجه، پرونده توسط فردی که در امور تأمین اجتماعی و دیوان عدالت اداری تجربه دارد بررسی شود.
نکته مهم: ثبت نام فرد به عنوان مدیرعامل، رئیس یا عضو هیأتمدیره یک شرکت، موضوعی است که میتواند در رسیدگی تأمین اجتماعی مؤثر باشد؛ بنابراین بهتر است در چنین پروندههایی به جای تمرکز صرف بر «غیرفعال بودن شرکت»، تمام مدارکی که نشان میدهد فرد عملاً در شرکت فعالیت و درآمد نداشته است ارائه شود.
آخرین بهروزرسانی: ۲۶ مرداد ۱۴۰۵
