سؤال:
با سلام و خسته نباشید. من شاطر نانوایی هستم و در سن ۴۲ سالگی ۲۰ سال سابقه بیمهام کامل میشود. آیا میتوانم درخواست بازنشستگی بدهم؟ آیا باید پول سختی کار را هم پرداخت کنم؟
پاسخ
اگر شغل شما به عنوان شغل سخت و زیانآور تأیید شده باشد و شرایط قانونی لازم را داشته باشید، امکان بازنشستگی بدون شرط سنی وجود دارد.
طبق مقررات بازنشستگی مشاغل سخت و زیانآور، بیمهشده با داشتن:
- ۲۰ سال سابقه متوالی در مشاغل سخت و زیانآور یا
- ۲۵ سال سابقه متناوب در مشاغل سخت و زیانآور
میتواند درخواست بازنشستگی کند.
بنابراین اگر سابقه کاری شما به عنوان شاطر نانوایی تأیید شده باشد، داشتن ۴۲ سال سن مانعی برای بازنشستگی نخواهد بود.
اما نکته مهم این است که صرف فعالیت در نانوایی یا داشتن عنوان شاطر کافی نیست و باید عنوان شغلی و سابقه بیمهای شما نیز با واقعیت کار مطابقت داشته باشد.
مشکل بسیاری از شاطرهای نانوایی؛ ثبت بیمه با عنوان کارگر ساده
یکی از مشکلات رایج در پروندههای سخت و زیانآور نانوایان این است که بسیاری از شاطرها، سالها حق بیمه آنها با عنوان کارگر ساده رد شده است.
این موضوع اهمیت زیادی دارد؛ زیرا عنوان کارگر ساده معمولاً به عنوان شغل سخت و زیانآور شناخته نمیشود و صرف پرداخت حق بیمه بیشتر یا ادعای انجام کار شاطری، باعث تغییر سابقه بیمهای نخواهد شد.
در چنین شرایطی، بیمهشده باید ابتدا برای اصلاح عنوان شغلی اقدام کند.
مراحل معمول به این شکل است:
- طرح درخواست اصلاح عنوان شغلی در اداره کار؛
- بررسی شرایط واقعی کار و ارائه مدارک و مستندات؛
- دریافت رأی مثبت مبنی بر اشتغال به عنوان شاطر نانوایی؛
- پرداخت حق بیمه مربوط به اصلاح عنوان شغلی و مابهالتفاوت حق بیمه به سازمان تأمین اجتماعی؛
- اصلاح عنوان شغلی در سوابق بیمهای.
پس از اصلاح عنوان شغلی است که امکان بررسی سخت و زیانآور بودن شغل شاطر فراهم میشود.
چرا تأمین اجتماعی گاهی عنوان شاطری را قبول نمیکند؟
در برخی پروندهها حتی با وجود اینکه کارگر واقعاً شاطر نانوایی بوده و حتی حق بیمه مربوط به اصلاح عنوان شغلی نیز پرداخت شده است، سازمان تأمین اجتماعی ممکن است با اصلاح عنوان شغلی مخالفت کند.
یکی از دلایل این موضوع آن است که پذیرش عنوان شاطر میتواند آثار مهمی مانند امکان بازنشستگی پیش از موعد در مشاغل سخت و زیانآور داشته باشد.
در چنین مواردی، اگر بیمهشده دلایل و مستندات کافی داشته باشد، میتواند موضوع را از طریق دیوان عدالت اداری پیگیری کند.
در پروندههای مربوط به اصلاح عنوان شغلی نانوایان و اثبات اشتغال به عنوان شاطر، تجربه عملی نشان داده است که در صورت وجود مدارک مناسب، امکان موفقیت در دیوان عدالت اداری وجود دارد.
آیا شغل شاطر نانوایی سخت و زیانآور است؟
شغل شاطر نانوایی به دلیل شرایط خاص محیط کار، در بسیاری از موارد قابلیت بررسی به عنوان شغل سخت و زیانآور را دارد.
عوامل مؤثر عبارتاند از:
- کار در مجاورت مستقیم تنور و حرارت زیاد؛
- تحمل گرمای شدید در ساعات طولانی؛
- فعالیت بدنی مستمر؛
- حمل و جابهجایی خمیر؛
- شرایط محیطی نامناسب برخی نانواییها.
با این حال، تأیید نهایی با کمیتههای بدوی و تجدیدنظر مشاغل سخت و زیانآور است.
آیا سختی کار شاطر نانوایی در همه استانها یکسان تأیید میشود؟
در عمل، رویه کمیتههای سخت و زیانآور در همه استانها کاملاً یکسان نیست.
در برخی شهرها مانند تهران، تأیید سختی کار شاطر نانوایی بیشتر مشاهده میشود، اما در برخی استانها همین شغل با شرایط مشابه ممکن است با عدم تأیید مواجه شود.
این موضوع باعث تعجب بسیاری از کارگران میشود، زیرا ماهیت کار شاطر نانوایی در بسیاری از نقاط کشور مشابه است. با این حال، گزارش بازرسی، شرایط واقعی کار و نظر کمیته مربوط در هر پرونده تعیینکننده است.
آیا شغل وابر (ناندرآر) نانوایی سخت و زیانآور است؟
اگرچه وابر یا ناندرآر نیز در محیط نانوایی فعالیت میکند و با گرمای تنور مواجه است، اما در عمل در بسیاری از استانها این شغل کمتر به عنوان مشاغل سخت و زیانآور تأیید میشود.
در بررسی سختی کار، فقط حضور در محیط نانوایی ملاک نیست و شرح وظایف واقعی فرد اهمیت زیادی دارد.
آیا نانواییهای اتوماتیک سختی کار دارند؟
در نانواییهای سنتی، شاطر مستقیماً با تنور، حرارت زیاد، خمیر و فرآیند پخت نان درگیر است.
اما در بسیاری از نانواییهای لواش جدید که دستگاه تولید نان انجام وظیفه اصلی را بر عهده دارد، نقش متصدی بیشتر به آمادهسازی و قرار دادن خمیر در دستگاه محدود شده است.
به همین دلیل، شرایط این افراد با شاطر نانوایی سنتی متفاوت است و معمولاً احتمال تأیید سختی کار کمتر خواهد بود.
پرداخت ۴ درصد حق بیمه سختی کار
پس از تأیید سخت و زیانآور بودن شغل، کارفرما باید حق بیمه مربوط به سختی کار را پرداخت کند.
در تمام پروندههای مشاغل سخت و زیانآور، ۴ درصد حق بیمه اضافی بابت دوران اشتغال در شغل سخت و زیانآور از کارفرما مطالبه میشود.
اگر بخشی از سابقه سختی کار مربوط به قبل از ۱۴ مهر ۱۳۸۰ باشد، علاوه بر ۴ درصد حق بیمه اضافی، مبلغی معادل ۴ درصد مستمری محاسبهشده با احتساب سابقه سخت و زیانآور نیز از کارفرما مطالبه خواهد شد.
نکته پایانی
در پروندههای سخت و زیانآور نانوایان، تنها عنوان «کار در نانوایی» تعیینکننده نیست. مواردی مانند:
- عنوان شغلی ثبتشده در لیست بیمه؛
- شرح وظایف واقعی؛
- نوع نانوایی؛
- گزارش بازرسی؛
- رأی کمیتههای سخت و زیانآور؛
تأثیر زیادی در نتیجه پرونده دارد.
تاریخ بهروزرسانی: ۱۴۰۵/۰۵/۱۴

سلام من حدود بیست و دو سال در نانوایی و شغل شاطر نان لواش مشغول به کار هستم و به مدت شش ماه است که دیکس کمر گرفتم نانوایی مال پدرم هست کی میتونم درخواست بازنشستگی کنم
اگر عنوان شغلی تان شاطر ثبت شده باشد با ۲۰ سال سابقه پیوسته پرداخت حق بیمه و گرفتن رای تائیدیه اداره کار در زمینه مشاغل سخت و زیان آور می توانید بازنشسته شوید ولی توجه داشته باشید که اگر کارگر دیگری در لیست حق بیمه نانوایی نباشد چون نانوایی برای پدرتان است کارگاه خانوادگی محسوب می شود و سختی کار به شما تعلق نمی گیرد و باید تا ۳۲ سال حق بیمه را پرداخت کنید یا منتظر ۶۲ سالگی تان بمانید.
من تو نانوایی هم شاطری کردم هم وابر هم خمیر گیر بودم ۲۴ سال سابقه دارم ایا شاطر هر یک سال
یک سالو نیم حساب میشه
بله. فقط شغل شاطری هر یک سال معادل یک سال و نیم سابقه بیمه است.
سلام منبیستسالتکمیلسابقهکاردرنانوایرادارمولیدوسالشروصاحبکارمبهخاطرشرایطاقتصادیحقبیمهموواریزنکردهولیکلاحالبیستسالسابقهدارمایابازنشستهمیشمیانهممنون
نه. اگر آن دو سال درست نشود نمی شوید. اول باید به اداره کار شکایت کنید و سعی کنید سابقه تان را با عنوان شغل شاطری درست کنید. بعد از بیست سال در لیست بیمه عنوان شغلی تان شاطری باشد و حق بیمه ۴ درصد را هم نهایتا کارفرما پرداخت کند می توانید بازنشست شوید.